[Tất Tần Tật] swot là gì? Phân tích mô hình và sơ đồ ma trận SWOT

[Tất Tần Tật] swot là gì? Phân tích mô hình và sơ đồ ma trận SWOT cho người mới

Những sự cố lớn xảy ra tương tự như đại dịch Covid 19 đã khiến cho rất nhiều công ty lớn nhỏ phải “rời bỏ cuộc đua” một cách đáng tiếc, nhưng cũng lại là bàn đạp giúp những công ty khác có bước chuyển mình đáng nể.

Một điểm chung quan trọng đáng phải kể đến giữa các doanh nghiệp vẫn có thể hoạt động suôn sẻ vượt qua khủng hoảng là biết phát huy điểm mạnh, cải thiện điểm yếu theo cách thức vô cùng quen thuộc với “con dân Marketing”, chính là ứng dụng phương pháp phân tích SWOT.

Vậy doanh nghiệp bạn đã có những bước chuyển mình hay tận dụng cơ hội tốt trong đợt đại dịch vừa rồi chưa? Và công cụ phân tích SWOT là gì? Hãy cùng FC Media tìm hiểu và phân tích sâu và rộng hơn về doanh nghiệp bạn – từ thế mạnh bạn cần phát huy hay điểm yếu bạn cần cải thiện thông qua bài viết này nhé!

Swot – swot analysis là gì?

SWOT – cụm từ viết tắt của 4 từ tiếng Anh là Strengs – thế mạnh, Weaknesses – điểm yếu, Opportunities – cơ hội và Threats – thách thức. Đây chính là mô hình phân tích tình hình kinh doanh vô cùng nổi tiếng dành cho tất cả các doanh nghiệp.

swot là gì

SWOT analysis cũng là công cụ hữu ích cho doanh nghiệp dễ dàng nhìn nhận lại một cách thực tế hơn, đồng thời hỗ trợ đưa ra định hướng đúng đắn để doanh nghiệp phát triển vững chắc hơn.

Trong SWOT, thế mạnh và điểm yếu được coi là yếu tố bên trong của doanh nghiệp như thương hiệu, vị trí địa lý, đặc điểm công ty,… vì đây là những yếu tố mà doanh nghiệp có khả năng nỗ lực để thay đổi.

Cơ hội và thách thức lại chính là hai yếu tố bên ngoài của doanh nghiệp, điển hình như chuỗi cung ứng, đối thủ cạnh tranh, giá cả trên thị trường,… vì đây là những thành tố doanh nghiệp bạn không thể muốn mà kiểm soát được.

Phân tích Swot chi tiết

Về cơ bản, phân tích SWOT chi tiết là phân tích 4 thành tố Strengs – thế mạnh, Weaknesses – điểm yếu, Opportunities – cơ hội và Threats – thách thức một cách thực tế và cụ thể nhất, giúp bạn có khả năng xác định chiến lược và các bước chuyển mình tiếp theo cho doanh nghiệp.

phân tích SWOT

SWOT cũng có thể được sử dụng để phân tích chiến lược cho cả công ty hoặc cho từng dự án riêng mà doanh nghiệp dự định triển khai. Bao gồm những khía cạnh như:

  • Thế mạnh: những đặc điểm mà doanh nghiệp hoặc dự án đem lại lợi thế và ưu điểm vượt trội hơn so với đối thủ cạnh tranh.
  • Điểm yếu: đặc điểm khiến doanh nghiệp hoặc dự án bị “lép vế” hơn so với đối thủ cạnh tranh.
  • Cơ hội: những yếu tố môi trường là đòn bẩy cho doanh nghiệp dành được lợi thế.
  • Thách thức: yếu tố môi trường làm ảnh hưởng một cách tiêu cực đến doanh nghiệp.

Swot được sử dụng trong những lĩnh vực nào?

Doanh nghiệp khi sử dụng cách phân tích SWOT có thể dễ dàng làm rõ các mục tiêu hoặc các bước đầu tư hợp lý tiếp theo và xác định chính xác các yếu tố bên trong hoặc bên ngoài có tác động đến quá trình thành công của mục tiêu đó.

Nói chung, việc thiết lập và phân tích SWOT là vô cùng quan trọng, nó sẽ quyết định mục tiêu tiếp theo mà doanh nghiệp có khả năng thành công là gì và nhà quản trị có thể xem xét kỹ lưỡng rằng mục tiêu đó có khả thi hay không.

Một số trường hợp có thể ứng dụng SWOT:

  • Lên kế hoạch cho chiến lược mới
  • Đưa ra các quyết định quan trọng
  • Brainstorm ý tưởng mới
  • Tận dụng và phát huy thế mạnh
  • Cải thiện hoặc hạn chế điểm yếu
  • Giải quyết vấn đề nội bộ và các yếu tố tác động từ bên ngoài

Phân tích PEST là gì? Mở rộng mô hình Swot

PEST là phân tích một cách tổng quan về các yếu tố trong môi trường kinh doanh dựa trên chính trị – P, kinh tế – E, xã hội – S và công nghệ – T.

Mở rộng thành ma trận SWOT

  • SO – tận dụng một cách triệt để để tạo ra lợi thế về cơ hội.
  • WO – hạn chế điểm yếu để phát triển cơ hội.
  • ST – dùng thế mạnh để giảm bớt các nguy cơ, thách thức.
  • WT – cải thiện điểm yếu và tập trung hạn chế các ảnh hưởng tiêu cực.

 

ma trận SWOT

Hướng dẫn xây dựng sơ đồ Swot chi tiết cho doanh nghiệp, bản thân

Xây dựng ma trận swot của công ty

Thông thường, SWOT được trình bày dưới hình thức 4 ô vuông biểu thị cho 4 yếu tố chính, nhưng bạn cũng có thể lưu ý đến cách trình bày theo dạng danh sách.

Hãy nhớ liệt kê các ý theo thứ tự từ ưu tiên nhất đến ít ưu tiên nhất nhé! FC Media sẽ gợi ý một vài câu hỏi để bạn tham khảo.

Phát triển Điểm mạnh

Yếu tố đầu tiên của SWOT là Strengths – Điểm mạnh, bao gồm các yếu tố được liệt kê như:

 

strengths

Để mở rộng khai thác nhiều hơn trong Strengths, hãy thử trả lời các câu hỏi:

  • Khách hàng ấn tượng điều gì về hình ảnh công ty hay sản phẩm mà công ty bạn làm ra?
  • Lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp bạn khác biệt với đối thủ như thế nào?
  • Bộ nhận diện thương hiệu thu hút nhất của doanh nghiệp bạn là gì?
  • Ý tưởng hấp dẫn mà doanh nghiệp sắp tung ra là gì?
  • Những tài nguyên đặc biệt mà chỉ doanh nghiệp bạn sở hữu?

Trả lời được những câu hỏi này, bạn sẽ có thể định vị được thế mạnh cốt lõi của công ty.

Chuyển hóa Rủi ro

Quá tập trung vào điểm mạnh chính là điểm yếu của doanh nghiệp khi doanh nghiệp không kịp thời nhận ra những hạn chế để khắc phục chúng.

Tương tự như Strengths, câu trả lời có thể nằm ở 1 trong các yếu tố:

weaknesses

Một vài câu hỏi để bạn sớm nhận ra điểm yếu của doanh nghiệp mình như:

  • Khách hàng của công ty thường không hài lòng về những điều gì là tiêu biểu?
  • Các review đánh giá trên các trang mạng xã hội của công ty thường là những vấn đề gì?
  • Tại sao khách hàng của bạn lại huỷ đơn hàng hoặc không hoàn thành giao dịch khi mua hàng?
  • Phần nào trong bộ nhận diện thương hiệu công ty bạn là ít phổ biến nhất?
  • Thách thức lớn nhất mà công ty đang phải đối mặt?
  • Tài nguyên nào mà đối thủ có thể làm được nhưng bạn thì không?

Bạn cần có cái nhìn tổng quan hơn khi đánh giá các điểm yếu của công ty. Hãy xem xét chúng cách khách quan nhất và phải thẳng thắn nhìn vào sự thật để khắc phục và sửa đổi.

Tận dụng Cơ hội

Yếu tố tiếp theo phải kể đến là các cơ hội. Doanh nghiệp bạn đang có những tiềm lực gì tựa như liệu công ty một khối lượng khách hàng hợp tác và duy trì mối quan hệ lâu dài hay không? Đó cũng là một loại cơ hội. Hoặc có sở hữu một đội ngũ marketing với sức trẻ sáng tạo không ngừng? Đây lại là một loại cơ hội khác.

opportunities

FC gợi ý một vài câu hỏi cho bạn như:

  • Làm sao để cải thiện quy trình bán hàng phù hợp và có những chính sách hợp lý cho nhóm khách hàng tiềm năng?
  • Truyền thông bằng cách nào hoặc phương tiện nào là tối ưu nhất để tăng lượng khách hàng lên?
  • Công ty nên tối ưu hoá năng suất làm việc và những ưu đãi dành cho đội ngũ nhân viên như thế nào?
  • Có đang “phí phạm” tiềm lực tài nguyên nào sẵn có của công ty hay không?
  • Hoặc những kênh có khả năng chạy Ads mà doanh nghiệp chưa khai thác?

Đơn giản nhất là hãy nhìn vào thế mạnh để phát triển cơ hội, hoặc cũng có thể xem xét vào các điểm yếu và tạo thành đòn bẩy giúp chúng trở thành điểm khác biệt hoá.

Loại bỏ các Mối đe dọa

Threats hay rủi ro, về chung quy thì chúng đều là những yếu tố có thể gây cản trở đến các thành công của công ty.

threats

Rủi ro thường bao gồm những thành tố như các đối thủ cạnh tranh mới xuất hiện, những thay đổi về mặt quy đinh, luật pháp hoặc rủi ro trong vấn đề tài chính,… tất cả đều có khả năng tác động tiêu cực đến kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp.

Dĩ nhiên là sẽ có nhiều thách thức hay rủi ro tiềm tàng mà doanh nghiệp phải đối mặt không thể lường trước như thay đổi môi trường pháp lý, thị trường biến động, hoặc thậm chí các rủi ro nội bộ như lương thưởng bất hợp lý gây cản trở sự phát triển của doanh nghiệp.

Ma trận swot là gì? Nguồn gốc hình thành ma trận SWOT

Nhiều người vẫn cho rằng khái niệm về ma trận SWOT được hình thành bởi cố vấn người Hoa Kỳ Albert Humphrey.

Albert Humphrey

Trong lúc đang nghiên cứu dự án tại trường đại học Stanford, Albert Humphrey đã tìm tòi và hình thành nên một công cụ phân tích, đánh giá chiến lược. Hơn thế nữa, ông cũng tự tìm ra được lý do mà các kế hoạch của ông thất bại. SOFT – cái tên mà ông đặt cho công cụ này, là viết tắt của 4 chữ cái:

  • S = Satisfactory, điểm hài lòng ở thời điểm hiện tại
  • = Opportunities, cơ hội có thể khai thác trong tương lai
  • F = Faults, sai lầm ở thời điểm hiện tại
  • T = Threats, thách thức có thể gặp phải trong tương lai

Cho đến hiện tại, đại đa số đều cho rằng SOFT chính là tiền thân để phát triển nên SWOT. Một số khác lại tin khái niệm về SWOT được phát triển cá nhân và không liên quan đến SOFT.

Ma trận swot mẫu

Cùng FC Media tìm hiểu về mô hình SWOT mẫu của một vài công ty tiêu biểu nhé!

Mô hình SWOT của Coca Cola

swot cocacola

Thế mạnh:

  • Coca-Cola – thương hiệu được xếp vào top đầu trong thị trường nước giải khát
  • Theo Statista.com, Coca-Cola chiếm lĩnh 48,6% thị phần trong năm 2015
  • Sở hữu hơn 80 loại đồ uống với trên 20 nhãn hiệu bao gồm đồ uống có ga, nước, trà thảo mộc, nước trái cây và đồ uống cho người tập thể thao như Smart Water, Main Minutes,…
  • Cocacola có kết quả sản xuất với quy mô kinh tế lớn
  • Là một trong những thương hiệu được công nhận và uy tín hàng đầu thế giới
  • Đạt doanh thu vào khoảng 35 tỷ đô chỉ trong năm 2017
  • Có nguồn dự trữ tiền mặt trong tài khoản nước ngoài lên đến 27,4 tỷ đô

Điểm yếu:

  • Đối thủ cạnh tranh lớn như Pepsi và các nhãn hiệu nổi tiếng riêng
  • Chịu mức thuế đường ở Anh cao, có ảnh hưởng đến chiến lược giá
  • Quá tập trung vào sản xuất đồ uống mà bỏ quên các sản phẩm phi thực phẩm
  • Doanh số giảm đáng kể từ năm 2016 với 41 tỷ đô xuống còn 35 tỷ đô
  • Không phải là thương hiệu chiếm lĩnh thị trường cao nhất ở Scotland

Cơ hội

  • Tránh rủi ro lớn khi chỉ tập trung vào đồ uống, Coca Cola có thể đa dạng hoá sản phẩm của mình như chuyển sang lĩnh vực thực phẩm
  • Tập trung vào các sản phẩm lành mạnh hơn để khai thác nguồn khách hàng quan tâm đến sức khoẻ.

Thách thức

  • Thuế đường ở Anh cũng có thể được áp dụng và thực thi bởi các chính phủ khác
  • Đối thủ cạnh tranh đã có bước chuyển mình sang các sản phẩm lành mạnh, điều này làm đe doạ đến lượng khách hàng trung thành với Coca Cola
  • Chính phủ các nước đang xem xét đến việc trả thêm thuế cho nguồn dự trữ nước ngoài của Coca Cola

Ma trận SWOT của Starbucks

starbucks

Thế mạnh

  • Starbuck từng là tập đoàn đạt được mức lợi nhuận lên đến 600 triệu đô vào năm 2004
  • Chất lượng dịch vụ và chất lượng đồ uống chính là yếu tố quan trọng giúp Starbucks trở thành thương hiệu toàn cầu vô cùng nổi tiếng
  • Lọt top 100 tập đoàn đáng làm việc và dành nhiều quyền lợi cho nhân viên nhất
  • Mang sứ mệnh và có tầm nhìn thương hiệu đầy đạo đức, nhân văn
  • Nắm bắt tốt thị hiếu khách hàng

Điểm yếu

  • Trở nên nổi tiếng với sự sáng tạo trong các công thức đồ uống, nhưng đôi lúc lại chính là điểm yếu dẫn đến thất bại
  • Nổi tiếng và phân phối rộng khắp Hoa Kỳ nhưng cần phân phối trên quy mô rộng lớn hơn nữa
  • Chủ yếu dựa bào hình thức bán lẻ nên chậm tăng trưởng khi không lấn sang các lĩnh vực khác

Cơ hội

  • Từng hợp tác với tập đoàn công nghệ Hewlett Packard mở dịch vụ CD-burning tại cửa hàng Santa Monica (California Mỹ) để khách hàng có thể tự tay tạo CD âm nhạc của riêng họ
  • Sản phẩm và dịch vụ mới rất nhanh chóng có mặt tại các cửa hàng bán lẻ ví dụ như các sản phẩm theo tiêu chuẩn Fair Trade
  • Có tiềm năng mở rộng ra thị trường quốc tế ở các thị phần mới như Ấn Độ hoặc vùng vành đai Thái Bình Dương

Thách thức

  • Gặp nguy cơ tăng giá cà phê và sữa dẫn đến giá thành các sản phẩm tăng
  • Thành công vang dội của Starbuck đã tạo ra phong cách mới cho nhiều đối thủ cạnh tranh bắt chước chiến lược dẫn đến nhiều nguy cơ tiềm tàng
  • Thách thức từ các đối thủ cạnh tranh có giá thành rẻ hơn

Ma trận SWOT của Nikes

swot nike

Thế mạnh:

  • Nike là thương hiệu sản xuất đồ thể thao có khả năng cạnh tranh mạnh mẽ trong thị trường
  • Tiêu chí của Nike hướng đến lean organization – doanh nghiệp tối đa hoá giá trị mang lại cho khách hàng với nguồn tài nguyên ít nhất
  • Có chiến lược nghiên cứu và nắm bắt nhu cầu khách hàng tốt

Điểm yếu:

  • Các sản phẩm trong lĩnh vực thể thao chưa thật sự phong phú, chủ yếu là phân phối giày để đạt được lợi nhuận cao nên dễ bị lung lay nếu thị phần này giảm
  • Bán hàng cho khách hàng cá nhân rất nhạy cảm với giá cả. Nike có các cửa hàng bán lẻ riêng với tên Niketown. Tuy nhiên, phần lớn doanh thu và lợi nhuận lại đến từ bán cho các nhà bán lẻ khác.

Cơ hội:

  • Người chơi giày Nike không hẳn sử dụng vào mục đích thể thao mà xem đó như phong cách thời thượng. Điều đó tạo ra cơ hội vì sản phẩm dù chưa hư vẫn bị lỗi thời nên có thể giữ chân khách hàng
  • Có thể phát triển sản phẩm theo hướng thời trang và phụ kiện phong cách Sporty. Càng có nhiều phụ kiện giá trị cao bán kèm với giày càng thu về nhiều lợi nhuận

Thách thức:

  • Nike cũng bị ảnh hưởng bởi bản chất của thị trường quốc tế. Giá mua bán chênh lệch theo nhiều đơn vị tiền tệ khác nhau nên chi phí và lợi nhuận không ổn định theo thời gian. Tình trạng này có thể khiến Nike sản xuất hoặc bán lỗ. Đây là vấn đề chung của các thương hiệu quốc tế
  • Thị trường đồ thể thao là thị trường cạnh tranh khốc liệt
  • Như đã đề cập ở trên, lĩnh vực bán lẻ cực kì nhạy cảm về giá. Nên khách hàng có thể lựa chọn nhà cung cấp giá rẻ hơn

swot analysis

Xem thêm:

Trên đây là những kiến thức về SWOT là gì và một số ma trận SWOT mẫu mà FC Media cung cấp cho bạn. Theo dõi thêm nhiều thông tin hơn tại FC Media

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Bài viết liên quan

happy holidays

chúng tôi muốn nghe từ bạna

ĐĂNG KÍ GÓI DỊCH VỤ

Anh/Chị vui lòng điền thông tin bên dưới để đăng kí gói dịch vụ Hosting!